Co różni działania prowadzone w ramach marketingu bezpośredniego, przesyłania informacji handlowych oraz wykorzystywania telekomunikacyjnych urządzeń końcowych użytkowników?

Czym jest informacja handlowa?

Zgodnie z ustawą z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2019 r. poz. 123 w art. 2 pkt 2) informacją handlową jest każda informacja przeznaczona w sposób bezpośredni lub pośredni do promowania towarów, usług lub wizerunku przedsiębiorcy lub osoby wykonującej dany zawód, której prawo do wykonywania zawodu jest uzależnione od spełnienia wymagań określonych w odrębnych ustawach, z wyłączeniem informacji umożliwiającej porozumiewanie się za pomocą środków komunikacji elektronicznej z określoną osobą oraz informacji o towarach i usługach niesłużącej osiągnięciu efektu handlowego pożądanego przez podmiot, który zleca jej rozpowszechnianie, w szczególności bez wynagrodzenia lub innych korzyści od producentów, sprzedawców i świadczących usługi. Szczególnie istotny jest fakt, że administratorzy nie mogą przesyłać niezamówionych informacji handlowych, które kierują do oznaczonego odbiorcy (osoby fizycznej), za pomocą środków komunikacji elektronicznej (w szczególności poczty elektronicznej) jest niedozwolone. W sytuacji, gdy użytkownik wyraża zgodę na otrzymywanie tego typu wiadomości poprzez potwierdzenie identyfikującego go adresu e-mail powoduje, że informacja jest postrzegana jako zamówiona, a więc nie podlega pod powyższy wykaz.

Informacja handlowa musi być oznaczona w sposób niebudzący wątpliwości oraz powinna być specjalnie oznaczona. Musi zawierać:

  • informacja o podmiocie, na którego zlecenie została rozpowszechniana oraz jego adresy elektroniczne,
  • wyraźny opis form działalności promocyjnej (obniżki cen, nieodpłatne świadczenia pieniężne lub rzeczowe oraz inne korzyści wynikające z promocji towaru),
  • informacje o usłudze lub wizerunku, a także jednoznaczne określenie warunków niezbędnych do skorzystania z tych korzyści, o ile są one składnikiem oferty.

Czy potrzebuję zgody na prowadzenie działań marketingu bezpośredniego?

Czym jest marketing bezpośredni? Marketing bezpośredni polega na wysyłaniu komunikatów kierowanych do starannie wybranych, pojedynczych klientów (najczęściej w indywidualnym kontakcie) w celu bezpośredniej reakcji. Za przetwarzanie danych osobowych w celach marketingu bezpośredniego uznaje się za działania wykonywane w prawnie uzasadnionym interesie osób trzecich. Definicja pojęcia znajduje się w art. 6 ust. 1 lit. f w związku z motywem 47 RODO.

Marketing bezpośredni a informacja handlowa

Marketing bezpośredni i informację handlową odróżniają od siebie obejmujące je przepisy (podstawy przetwarzania danych osobowych) w zakresie celów oraz osób, których dotyczą. Podstawą prawną dot. przetwarzanie danych w działaniach marketingu bezpośredniego jest prawnie uzasadniony interes realizowanych przez administratora lub przez stronę. Natomiast podstawą przetwarzania danych osobowych w celu wysyłania niezamówionej informacji handlowej poprzez drogę elektroniczną jest uzyskanie zgody osoby, której dane dotyczą.

Warunki uzyskania zgody na przetwarzanie danych osobowych

Do najważniejszych zasad zapewnienia zgodności uzyskanej zgody (zgodnie z zapisami RODO) należy wymienić, m.in.:

  • użytkownik wyraża zgodę dobrowolnie, konkretnie, w pełni świadomie oraz tak, aby nie pozostawiła wątpliwości w zakresie wyrażenia woli. Użytkownik powinien wyrazić zgodę na otrzymywanie treści za pomocą oświadczenia lub wyraźnego działania, które pozwala na przetwarzanie danych osobowych,
  • „dobrowolność” oznacza możliwość dokonania wyboru przez osoby, których dane bezpośrednio dotyczą. Zgoda nie będzie dobrowolna, jeśli nastąpi pod jakimkolwiek przymusem lub brakiem swobody. Tutaj warto wymienić takie mechanizmy jak: automatyczne zaznaczenie checkboxa czy też konsekwencje w przypadku, gdy użytkownik nie wyrazi zgody.
  • obowiązkiem administratora jest potwierdzenie, że dana osoba wyraziła ważną zgodę na przetwarzanie jej danych (dokumentacja, nagranie na infolinii)
  • w sytuacji, gdy administrator zmienia cele przetwarzania lub planuje dodanie nowego powinien uzyskać nową zgodę,
  • zgoda na przetwarzanie dany nie ma zdefiniowanego terminu obowiązywania. Zapisy Grupy Roboczej ds. ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych zalecają, by administratorzy co jakiś czas aktualizowali zgody,
  • w przypadku usług społeczeństwa informacyjnego oferowanych bezpośrednio dziecku zgodne z prawem jest przetwarzanie danych osobowych dziecka, które ukończyło 16 lat. Dotyczy to każdej usługi świadczonej za wynagrodzeniem, na odległość, drogą elektroniczną i na indywidualne żądanie odbiorcy usług. Jeżeli dziecko nie ukończyło 16 lat, przetwarzanie jest zgodne z prawem wyłącznie, gdy uzyskamy zgodę osoby sprawującej władzę rodzicielską/opiekę nad dzieckiem oraz wyłącznie w zakresie wyrażonej zgody.

Kiedy administrator może swobodnie rozsyłać reklamy?

Znamy podstawy przetwarzania danych, pozyskaliśmy niezbędne zgody na przesyłanie informacji. Zatem – czy spełniliśmy wszystkie niezbędne kroki, by móc swobodnie przesyłać oferty i reklamy?

Zgodnie z ustawą z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. 2018 r. poz. 1954), a dokładnie z art. 172 – zakazane jest używanie telekomunikacyjnych urządzeń końcowych i automatycznych systemów wywołujących dla celów marketingu bezpośredniego. Sytuacja wygląda inaczej, gdy abonent lub użytkownik końcowy uprzednio wyraził na to zgodę. Urządzenia końcowe zgodnie z definicją z prawa telekomunikacyjnego to m.in. telefon, komputer lub faks. W związku z powyższym przetwarzanie danych w celu prowadzenia działań marketingowych będzie zgodne z prawem na podstawie art. 6 ust. 1 lit. f RODO. Jeżeli w związku z przetwarzaniem będziemy rozsyłać do użytkowników wiadomości (e-mail, sms, faks) czy też nawiązywać rozmowy telefoniczne – musimy uzyskać zgody. Dotyczy to używania w tym celu jej telekomunikacyjnych urządzeń końcowych. Biorąc pod uwagę, iż pojęcie informacji handlowej nie jest tożsame z pojęciem marketingu bezpośredniego. Art. 172 prawa telekomunikacyjnego wymaga uzyskania zgody użytkownika końcowego na używanie jego urządzeń dla celów marketingu bezpośredniego. W związku z tym należy uznać, że nie ma konieczności uzyskania tej zgody w celu przesyłania informacji handlowych. Tutaj wystarczy więc sama zgoda na ich przesyłanie.

Istotną kwestią pracy działań marketingowych jest analizowanie zgód, jakie posiadamy. Każdorazowo należy sprawdzić, jakiej zgody wymaga od nas przetwarzanie danych w związku z przesyłaniem informacji handlowych, działań w ramach marketingu bezpośredniego czy wykorzystywania urządzeń końcowych.

Chcesz dowiedzieć się więcej o funkcjonalnościach oprogramowania RODOprotektor – wyślij nam wiadomość!

Wyślij wiadomość